Çocuk Kitabı Çizeri Süleyman Ozan SARI

Çocuk Kitapı İncelemeleri

İnternet inanılmaz bir bilgi kaynağı ve bu inanılmaz ağı bilgi paylaşımı için kullanan çok özel insanlar beni her zaman mutlu etmiştir.  Dr. İkram Çınarda beni mutlu eden bu paylaşımcı insanlardan biri. Güzel bir site ve çok iyi bir paylaşım grubu kurmuş.

Paylaşılan konulardan biri de “Çocuk Kitapı İncelemeleri“. Benimle de ilgili.  “çocuk kitaplarını, bulunması gereken özellikleri yönünden inceleme” bu bir ders ve öğrencilere ait notlar. Lafı daha fazla uzatladan incelemeniz icin linki vereyim…

Alıntıdır;

Aşağıda, 2004 bahar döneminde Sınıf Öğretmenliği programı öğrencilerinin Çocuk Edebiyatı dersinin gereği olarak “çocuk kitaplarını, bulunması gereken özellikleri yönünden inceleme” konulu yazılarını bulacaksınız.

Dr. İkram Çınar

Yazılar için tıklayın….

Bir örnek;

Kitabın Adı: Harry Potter Felsefe Taşı, Sırlar Odası, Azkaban Tutsağı, Ateş Kadehi, Zümrüdüanka Yoldaşlığı

Yazarı: J.K.Rowling

A.BİÇİMSEL ÖZELLİKLER

A1-Kitabın Oylumu: Kitabın ölçüleri boy: 19,5 cm, en 13-5 cm�dir. Hacim ve kalınlık açısından ilkokul seviyesinde değildir fakat ilköğrenim 4-5. sınıftan, üniversite öğrencilerine kadar yayılmış geniş bir okuyucu kitlesine sahiptir. Serinin dördüncü kitabı 858, beşinci kitabı ise 1113 sayfadan oluşmuştur. Bu sayfa sayısı ilköğretim seviyesinin oldukça üstündedir. Bu fazla sayfa sayısına rağmen kitap, çocuklar tarafından oldukça çabuk okunmaktadır.

A2-Kitabın Baskısı: Kitap beyaz kuşe kağıda basılmıştır, ciltleme tutkalla yapıldığından sağlam değildir.

A3-Kapak: Kitabın kapağı kalın kartondan yapılmıştır ve iç sayfalardan kalındır. Kitapların hepsinin kapak resimlerinde, kahramanın bir resmine yer verilmiştir. Kitaplarda kapak ciltlemesi yapılmıştır, ciltlemede kullanılan resimler konuyla ilişkili resimlerdir. Ciltte bulunan resimlerde genellikle koyu renkler kullanılması,hitap ettiği kesimin genellikle çocuk olması açısından uygun değildir. Kapak resimleri, Sırlar Odası kitabının dışındaki kitaplarda, kapak içerisinde ayrı bir mizansende verilmiş ve yazılarla karışmamıştır. Kapakta zemin rengi olarak kullanılan pembe ve kırmızı serinin hepsinde kullanılmış, bu durum kitabın dikkat çekmesi ve rafta okuyucu tarafından tanınması açısından yarar sağlamıştır. Kitabın adı üstte ve yazarın adından daha büyük punto ile yazılmıştır. Kapakta yazarın ismi, kitabı Türkçe�ye çevirenlerin isimleri ve yayınevinin adına yer verilmiştir. Arka kapakta kapak ressamının adına, İSBN numarasına, barkoduna ve kitabın etkileyici noktalarını vurgulayan bir metne yer verilmiştir. Kitap bu yönleri ile çocuk kitaplarında bulunması gereken kapak özelliklerini taşımaktadır. Kitabın birinci sayfasında, yazar ve çevirmenlerle ilgili bilgiler yer alırken, ikinci sayfada da yazarın yayınevinden çıkan diğer kitaplarının isimleri ile talim ve terbiye kurulu tarafından onaylanarak, ilköğretim öğrencilerine tavsiye edildiği ibaresi yer almaktadır. Üçüncü sayfada kitabın adı ve yazarı tekrarlanmış, çevirmenlere, yayınevinin ismine ve kitabın yayınevinde hangi seride yer aldığına yer verilmiştir. Dördüncü sayfada ise yayınevinin kaçıncı kitabı olduğu, kitabın özgün adı, editörün ismi, düzeltenin, tasarlayanın, asım evinin ismi, baskı sayıları ve adetleri, telif hakları, yayınevinin adres telefon ve elmek adresleri yer almıştır. Beşinci ve altıncı sayfalarda bölüm başlıkları yer almış, yazarın kitabı itaf ettiği kişilere yaptığı göndermelerden sonra kitabın asıl bölümlerine geçilmiştir. Kitap milli eğitim tarafından ilköğretim ve orta öğretim öğrencilerine tavsiye edilse de hangi yaş grubuna hitap ettiği belirtilmemiştir.

A4-Yazı Özellikleri: Beyaz zemin üzerine siyah harfler kullanılmıştır. Yazıların puntosu 12�dir. Yazılarda MEB�in Önerdiği harfler kullanılmamıştır fakat okuyucu yaşı dokuzdan başladığı için bu sorun teşkil etmemektedir.

A5-Kitabın Adı: Kahramanın 1 yılını anlatan kitaplarda, kahramanın o yıl başından geçen maceralara değinen isimler kullanılmıştır.

B-RESİMSEL ÖZELLİKLER

Kitapta kapak dışında resim kullanılmaması yetişkin okuyucular için uygun olsa da, çocuklar açısından uygun değildir.

C. DİL VE ANLATIM ÖZELLİKLERİ

C1. Dil: Kitap açık anlaşılır bir dile sahiptir. Yerel konuşma şekillerine ve argoya yer verilmiş olması çocuk kitabı olma niteliğine uygun değildir. Eski ve anlamı bilinmeyen kelimeler kullanılmamış (çeviri açısından) fakat başlı başına yeni kelimeler ve kavramlar oluşturulmuştur (muggle, quidditch vb). Oluşturulan bu yeni kavramlar Türkçe çeviride daha zor anlaşılır bir hal almıştır.

C2-Plan: Kitabın girişi Harrynin teyzesi ve eniştesi yanında geçirdiği zamanla başlayıp, okula (hogwarts) gidiş yolunda ve okulda yaşadığı maceralarla devam eden bir gelişmeyle devam etmektedir. Kitabın sonu genellikle Harrynin düşmanı (Voldemort) ya da ona yakın biri ile savaşması, okul müdürü Dumbledore�un olaya getirdiği yorum ve Harrynin evine dönmesi sahnelerinden oluşmaktadır.

C3-Konu: Kitabın konusunu Harry Potter adlı çocuğun başından geçen maceralar oluşturmaktadır.

C4-Kitabın Özeti: Harry olabildiğince normal olduğunu düşünürken onbir yaşına girdiği gece aslında büyücü olduğunu ve trafik kazasında öldüğünü zannettiği anne ve babasının karanlık bir büyücü tarafından (Voldemort) öldürüldüğünü öğrenir. Artık onu büyüten ama hiç sevmeyen teyze ve eniştesinin yanından ayrılıp büyücüleğrin okuduğu bir okula gidebilecektir. Okula geldiğinde her kez onu tanıyordur çünkü karanlık büyücünün öldürmek isteyipte öldüremediği tek kişi Harrydir. Karanlık büyücü Voıldemord onu öldürmeye çalışırken büyüsü geri tepmiş, bu olaydan sonra Voldemorttan geriye ne olduğu belirsiz bir ruh, Harrynin alnındada şimşek biçiminde bir yara izi kalmıştır. Olayların bundan sonrası Harrynin okulda yaşadıkları ve Voldemort ve yoldaşları ile olan savaşı çerçevesinde geçmektedir.

C5-Kitabın Kahramanı: Teyzesi ve eniştesi ile yaşadığı dönemde oldukça sıkıntı çeken, büyü dünyasına geldiğinde de anlayamadığı bir şöhretin beklentileri ile karşı karşıya kalan Harrynin büyü dünyasındaki çocuklardan tek üstün yönü cesareti ve kötü sonla karşı karşıya kaldığında gösterdiği soğukkanlılıktır. Genel anlamda iyi niyetli ve karakter sahibi bir gençtir ve kötülükten kurtulmasını sağlayan şey üstün büyü gücü değil, iyi bir kalbe sahip olmasıdır. İyi ve fedakar bir arkadaştır ve oldukça yardımseverdir. Kızdığı ve sevmedi insanlar olsa da, onlara karşı hissettiklerini şiddete dökemeyecek kadar temiz kalplidir. Bu yönleri ile Harry Potter�ın model özelliği taşıdığı görülmektedir.

C6-Kavramlar: Oldukça karışık kavramların başarı ile okuyucuya sunulduğu bir kitaptır. Çoğu saçma sapan kelimelerden oluşmuş büyü isimleri, oyun isimleri, büyü malzemeleri sanki her zaman varmışçasına rahat bir biçimde okunmaktadır.

D-İÇERİK (MUHTEVA, ÖZ) ÖZELLİKLERİ

Ana Fikri: Kitapta bir ana fikir ya da verilmek istenen bir düşünce görülmüyorsa da, Rowling kitabın ana fikrinin; kötülüklerin üstesinden güçle değil, iyi bir kalple gelinebileceği olduğunu söylemektedir. Bu kitabın karşıtları ise kitabın gizli olan ana fikrinde satanist düşüncelerin yattığını ileri sürmektedirler.

Fantastik Roman özelliği gösteren bu kitapta, bu türün özelliğine bağlı olarak, olmamış ve olmayacak olaylar gerçekmiş gibi yansıtılmaktadır. Geleneksel ahlaki ilkelerine karşı gelindiği iddeasıyla karşılaşan kitabın şiddeti nesnel biçimde yansıtıyor olması sebebi ile küçük çocuklara okutulması uygun değildir. Resim öğesi kitapta yer almamakta, bizzat kahramanın yani modelin çektiği acılar çok somut bir şekilde verilmektedir. Sürükleyici bir kitap olması sebebi ile çocukların oldukça kalın olan ciltleri kısa sürede okumaları okuma alışkanlığı kazanmaları açısından iyi olsa da küçük yaştaki çocukların olayların seyrinden olumsuz etkilenmeleri mümkündür.

Saliha KAYHAN

Reklamlar

Bir Cevap Yazın

Aşağıya bilgilerinizi girin veya oturum açmak için bir simgeye tıklayın:

WordPress.com Logosu

WordPress.com hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap /  Değiştir )

Google+ fotoğrafı

Google+ hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap /  Değiştir )

Twitter resmi

Twitter hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap /  Değiştir )

Facebook fotoğrafı

Facebook hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap /  Değiştir )

Connecting to %s

%d blogcu bunu beğendi: